|
|
|
8. STERFPLAATS VAN ARCHIMEDES Belangrijke stad oudheid We zijn weer terug in het Eli‑hotel nabij Taormina. Van hieruit zullen we drie dagen excursies maken in het westelijke deel van Sicilië. De eerste dag reizen we naar het anderhalf uur verder gelegen Syracuse. Bij classici en historici is het de meest tot de verbeelding sprekende stad van het eiland. De klinkende naam van de stad zal altijd geassocieerd blijven met de grootse bloeiperiode van de Griekse Beschaving in Zuid ‑ Italië. Van de 7de tot de 3de eeuw voor Christus was Syracuse na Athene de belangrijkste stad van de Grieks sprekende wereld. Het klassieke Syracuse was opgedeeld in een aantal stadsdelen, waarvan het schiereiland Ortygia het oudste is. De meeste sporen van de oudheid zijn te vinden in Neapolis (destijds een wijk met tempels en theaters) op het vasteland en de wijk Tyche, waar zich het Archeologisch Museum en vroegchristelijke catacomben bevinden.
Archeologisch park Syracuse Nog voor tien uur lopen we het archeologische park binnen; door al die kraampjes met souvenirs en andere prullaria kun je nauwelijks de ingang vinden. Voor de loketten splitst onze groep zich in twee rijen. Een rij bestaat uit "jongeren" die entree moeten betalen. De andere rij wordt gevormd door senioren die op vertoon van hun 65+ ‑ pas gratis naar binnen mogen. Ik heb de indruk dat de laatste rij een stuk langer is. Het park is goed verzorgd, dat mag ook wel met zulke grote aantallen bezoekers.
Fraai gelegen Grieks theater
Hollandse liedjes in grot Een van die "grotten" ("Orecchio de Dionigi" geheten, ofwel het Oor van Dionysos) is 65 meter diep en 23 meter hoog en heeft een prachtige akoestiek. De Nederlandse groepen zingen er samen de canon "De Uil in de Olmen". Buiten de grotten en spelonken ligt een lommerrijke tuin, die vooral in de snikhete zomer soelaas zal bieden. Het Romeinse amfitheater vind ik minder indrukwekkend. Het lijkt tamelijk klein, zeker vergeleken met het Colosseum in Rome of dat van El Djem in Tunesië; maar later lees ik dat het een van de grootste in de Romeinse wereld moet zijn geweest. Vlakbij de uitgang tenslotte liggen nog de resten van het grootste offeraltaar uit de Griekse Antieken, opgericht in de derde eeuw voor Christus. Op een platform van 198 bij 23 meter (nu zwaar verweerd) werden jaarlijks 450 offers gebracht.
Tempel tot kerk omgebouwd We gaan de bus uit bij de haven, de bus parkeert tussen de silo's en de kranen. Van daaruit begeven we ons naar Ortygia, de oude stadskern. Eerst stoten we op de gigantische overblijfselen van de Apollotempel (brede zuilen). Via nauwe straatjes bereiken we de smalle Piazza del Duomo. Het plein wordt omgeven door statige paleizen met barokke façades. Al in de oudheid was dit een heilige plaats. Niet voor niets stond er een mooie Dorische tempel, gewijd aan Pallas Athene. In de loop der eeuwen is die tempel omgebouwd tot christelijk heiligdom, de kathedraal. Men heeft daarbij zoveel mogelijk Griekse elementen bewaard, met als resultaat een unieke synthese tussen twee verschillende bouwstijlen. Ik vind dit historisch gezien een van de aardigste dingen die ik op dit gebied ooit heb gezien . De originele zuilen met hun groeven zijn er nog overduidelijk te zien, zowel binnen als buiten de kerk.
Syracuse verkennen Na het gezamenlijke bezoek aan de Duomo scheiden de wegen van de groep en mij zich. Ik ga op eigen houtje verder en doorkruis de nauwe steegjes en de kustwegen van het kleine schiereiland. Het lijkt erg sterk op de fortificaties van La Valletta in Malta. Het is vroeg in de middag, dus is er nauwelijks volk op de been. Gemotoriseerd verkeer wordt er grotendeels geweerd, wat de historische omgeving een weldadige rust doet ademen. Het is allemaal een groot geheel van (soms minimaal onderhouden) kleine en grote pleinen en straten, gotische en barokke kerken, herenhuizen en stadspaleizen. Als ik na de Papyrusvijver en de vismarkt weer terug bij het uitgangspunt ben, blijf ik een half uurtje op een meerpaal van het zonnetje genieten. In de stad heb ik op straat voornamelijk Nederlands en Duits horen spreken. Gisteren in Agrigento was het nogal bewolkt, motregende het zelfs enige tijd, maar vandaag heb ik het echt getroffen. Ik maak enkele geslaagde, kleurrijke foto's.
Archeologisch Museum Als laatste attractie van deze dag staat een bezoek aan het wereldvermaarde Museo Archeologico op het programma. Dit is gehuisvest in een modern vormgegeven, eigenlijk wel aantrekkelijk gebouw in verschillende lagen opgetrokken. Ik besluit vanwege het goede weer niet naar binnen te gaan. Ook het entreegeld vind ik te hoog (vijftien gulden), zeker omdat we er maar een uur kunnen blijven. Ik schooi wat rond in de omgeving, slenter door de volkswijken, nip aan mijn zoveelste cappuccino en stuit onverwacht op vroegchristelijke catacomben die helaas dicht zijn. Het zijn de grootste en meest uitgestrekte van Sicilië. Een groot aantal martelaren heeft hier het leven gegeven, onder andere Santa Luzia. Paulus schijnt hier nog gepredikt te hebben, maar ja, waar is die man nou niet geweest om het Woord Gods te verkondigen c.q. zieltjes te winnen. Pelgrims voor de Heilige Madonna
|
Als ik terugloop naar de bus
zie ik door de huizen een vreemd gevaarte liggen. Het blijkt een hypermoderne
bedevaartskerk te zijn, opgedragen aan Maria. Ik meen dat het hier om de
Huilende Madonna gaat. Het is een cultus van nog geen twintig jaar oud,
vergelijkbaar met de populariteit van de Italiaanse pater Pio die ook vele
gelovigen in zijn ban heeft weten te krijgen. De sfeer en de moderniteit doet me
sterk denken aan de cultus van de Zwarte Madonna die we in het noorden van
Mexico City hebben meegemaakt. Daar werden de pelgrims letterlijk op de lopende
band aan de schreiende moeder Gods voorbij gevoerd. Zo ver is het hier nog net
niet. Op weg terug naar ons hotel maakt Peggy achter de microfoon een
onvergeeflijke fout. Zij heeft het over de oorlogen tussen de Romeinen en de
Carthagers (de zogenaamde Punische Oorlogen, met Hannibal en zo) en zegt Cicero
te citeren met de uitspraak: "Overigens ben ik van mening dat Carthago verwoest
moet worden!" "Dat was van Cato, van Cato, niet Cicero!!", roepen tientallen
stemmen vanuit de bus tegelijkertijd. Ja, met dit geschoold gezelschap kun je je
zo'n blunders eigenlijk niet permitteren, dan word je direct op de vingers
getikt. Zelf maak ik trouwens ook een behoorlijke blunder. Als ik zie dat een
van de bejaarde dames, die een dag wegens ziekte heeft gemist, weer op de been
is, informeer ik belangstellend: "En mevrouw, bent u weer de oude?"
