MYSORE

MEER INFO KARNATAKA

Dubbel maandloon voor chauffeurs

We verlaten het wildpark. Net voor het vertrek krijgen we ons nog klamme wasgoed retour. Paffie's vrouw, met een aristocratisch air over zich, zegt ons toe dat we daarom korting krijgen. De chauffeurs krijgen alvast hun fooi: in totaal vangen ze ieder bijna twee maal hun maandloon! In een rustig tempo dalen we af naar de vlakte rondom Mysore, dat op 700 meter hoogte gelegen is. We moeten aan de grens met deelstaat Karnataka weer enige formaliteiten ondergaan. Ons hotel is centraal gesitueerd. Ernaast is een uitstekend restaurant waar we onmiddellijk lekker lunchen. Het is er wel te donker naar onze smaak, maar het kwaliteitsvolle voedsel maakt dit goed.

Imponerend  Maharadja-paleis

Op straat nemen we een motorriksja die ons echter, tegen de afspraak in, eerst naar een souvenirwinkel brengt. We willen dit persé niet en furieus dwingen we hem terug te gaan en naar het Paleis te rijden. Naar fooi kan hij fluiten. Bij dat Handicraft Emporium kon de riksja wallah natuurlijk commissie krijgen, zo gaat dat. Jos koopt een paar bundels wierookstokjes, specialiteit van Mysore naast het sandelhout, en we gaan het paleis binnen. Enorm groot en mooi, goed bijgehouden en opvallend veel autochtone toeristen op de been. We geven onze schoenen af en bekijken de zaak op ons gemak. Overal straalt luxe van uit: zelden zo'n mooi en rijk bewerkt gebouw gezien. Niet alles was open, maar datgene wat we konden bekijken maakte een onuitwisbare indruk op ons. Wat een overdaad. Wat een schoonheid. We moeten er niet aan denken hoeveel mensenlevens dit alweer gekost heeft. We ontmoeten er de Belgische architect in ruste Maurice, met wie we verder optrekken in het Museum. Maurice heeft een “regenscherm" bij zich en een "poel" aangetrokken. Zijn "foto-appareil" heeft hij in zijn "valies" laten zitten. Hij koopt enkele "zichtkaarten" bij een “magazijnke" voor souvenirs. Hij vindt het best een "schoon" plafond, daarboven ..... Het belendend museum is minder spectaculair. Wat goud- en zilverwerk, wapens en duur meubilair, draagstoelen, enz.

 

Mysore: stad naar ons hart

We gaan te voet verder de stad in. Drinken hier en daar thee en koffie, lopen wat doelloos rond. We kijken onze ogen uit; in deze stad hoef je je geen seconde te vervelen! We zitten in de buurt van een busstation, daar is al­tijd veel volk op de been en dus wat te beleven. Wat is de bevolking van dit land toch rijkgeschakeerd! Er is geen land op aarde waar zoveel verschillende mensentypes rondlopen. Alle ervaren reizigers geven dit volmondig toe. We kunnen dit alleen maar beamen. Mysore is nu al een stad naar ons hart. Konden we hier maar enkele dagen langer blijven. Lekker eten kun je er ook. In het ‘Jewel Rock Restaurant’  richten we onder ons tweetjes een waar feestdiner aan: soep, Amerikaanse steak, sizzler-vlees, spinazie, noodles en flessen gekoeld San Pedro-bier. Die uitspatting kost ons nog geen zeven gulden de man, inclusief een ruime fooi.

Bioscoop, goedkoop massa entertainment Een avondwandeling volgt. In de buurt ligt een grote bioscoop, naar de film gaan is het enige amusement wat men hier kent. De filmtheaters zitten dan ook dag in, dag uit stampvol. Ernaast is een zeer ruime fietsen en bromfietsenstalling, bewaakt en al. We slaan water, whisky en sigaretten in aan een stalletje. De hotelbar ziet er echt westers uit en het prijspeil is beschaafd, evenals de knipmessende kelners. Thieu komt binnen en laat foto's zien die hij in Mysore heeft laten ontwikkelen. De kwaliteit is ook naar onze maatstaven goed te noemen. Een idee voor ons, morgen maar eens een proefrolletje wegbrengen.

Verkeerde laundry bezorgd

Om half zeven gaat de deurbel en direct daarop stapt een jochie met wasgoed ongegeneerd binnen. We liggen nog te pitten. Clim vindt dit maar brutaal, maar betaalt de knaap toch de 'laundry fee'. Jos  ontdekt dat de fris gewassen kleren ons helemaal niet toebehoren. Er ontstaat een hele scène, het jochie begrijpt er niets van, de floormanager evenmin. Dus de grote baas er maar bij gehaald. Na veel vijven en zessen wordt de zaak gesust. Het ergste vinden we het feit dat het personeel zomaar overal onbekommerd binnenstruint. We ontbijten om de hoek in een autochtone eettent. We eten er een voedzame uiendosa, een soort pannenkoek. We zijn er de langzaamste eters, de Indiërs schrokken hun maal vliegensvlug op, misschien bang dat iemand hun het voedsel komt afpakken. Jos start na lang aarzelen met een antibiotica kuur. Zijn koortslip is uitgegroeid tot een forse zoeloelip en is erg pijnlijk. Het is geen gezicht. Het veroorzaakt ook moeilijkheden met eten, vooral bij pittige kost waarvan juist hij een ware liefhebber is.

Processie op Chamundi Hill

Tegen tien uur pikt Francis, ‘driver number two’, ons op en rijden we naar het pelgrimsoord Chamundi Hill. Alweer een heilige tempel, lastige venters, een ceremoniële tempelkarprocessie, een sadhoe met een 2 meter lange haarvlecht, opdringerige Brahmaanse gidsen.  Een fles water loopt in Clim zijn schoudertas leeg, waarop hij vloekend al zijn natte spullen, waaronder reispapieren en paspoort, in de zon te drogen legt.

Op de terugweg bezoeken we nog de kolossale Nandi-stier halverwege de helling. Het stikt er van de brutale apen. Een van hen probeert de ruitenwisser van ons busje los te wrikken. Aardig panorama van de stad die aan onze voeten ligt. Francis gaat op zoek naar groepsgenoten. Die zijn achtergebleven, denkt-ie, maar wij weten dat ze te voet de berg zijn afgelopen. Francis is er echter niet gerust op, we denken dat hij de toorn van de toeans vreest, mocht hij hen toch vergeten zijn.

Thee in stijl in Lalgita Paleis

We rijden naar het imposante Lalgita Palace, een voormalige maharadja paleis dat we al in de verte in de vlakte hadden zien schitteren . Het is tegenwoordig een vijfsterrenhotel. We drinken er thee met enkele anderen, geheel in stijl. Francis blijft in het busje, hij voelt zich niet thuis tussen het glimmende marmer en de geslepen spiegels. We bezichtigen de stijlvolle, overkoepelde eetzaal, de trappen van koninklijke omvang, de standbeelden, reliëfs, schilderijen en kroonluchters. De clientèle bestaat overwegend uit Fransen en Italianen, als rechtgeaarde levensgenieters eisen zij ook in den vreemde het neusje van de zalm. De prijs van onze vier kopjes thee is een equivalent van 100 kopjes aan een stalletje langs de straat. Maar goed, theedrinken in het Lalgita Palace heeft een ruime toegevoegde waarde waarvoor we graag extra diep in de buidel tasten.

Rooms-katholieke  kathedraal

Eenmaal terug in het centrum moeten we eerst geld wisselen (persoonlijke ontvangst, het kantoormeubilair is allemaal genummerd), naar het postkantoor (probleemloze afhandeling, zie je wel dat deze stad oké is) en de fotostudio. De foto's zijn goed en Clim springt in een riksja om nog eens 10 rolletjes in het hotel te halen. Daarna komen we al rondwandelend door een Islamitische wijk terecht bij de rooms-katholieke kathedraal St. Philomena. Het is een middelgrote kerk met een crypte die druk wordt bezocht. Op en aan het kerkplein liggen lagere scholen. Daar gaan we een kijkje nemen. 

Onze komst baart groot opzien. De kindertjes verdringen zich met honderden om ons heen. De oudere spreken al wat Engels en willen piloot of dokter worden. De meisjes houden zich afzijdig. Overal zitten kinderen op het gras te eten, hun lunch bestaat uit een pannetje rijst. We maken een praatje met een onderwijzeres die ons vertelt dat er 1.050 leerlingen zijn, verdeeld over 15 klaslokalen. Jos noemt zijn naam en de kinderen scanderen: "Jos! Jos! Jos!". Als Clim zijn fototoestel te voorschijn haalt, is het hek van de dam. Het gejoel krijgt orkaankracht en de meute wil op de foto, liefst allemaal tegelijk. We moeten ons terugtrekken; de allerkleinsten dreigen in het gewoel onder de voet te worden gelopen. Dat willen we niet op ons geweten hebben. Overigens, de school is wel christelijk, maar er mogen ook Hindoe- en Moslimkinderen naar toe. Tenslotte wat de kerk betreft: er is een Lourdes-grot ter ere van de Maagd, mooie glas-in-lood ramen, in de crypte ligt Lazarus en in de zijbeuken bevinden zich de 12 staties. De stijl is neogotisch.

Brutaal de universiteit verkennen

Met de riksja rijden we naar het westen van de stad, waar een verzameling monumentale gebouwen ligt. De meeste stammen uit de Engels koloniale tijd en zijn nu kantoren van ministeries of dependances van de Universiteit. We lopen overal gewoon naar binnen en bekijken alles op ons gemak. Nergens worden we weggejaagd. In slechts een van de zalen van de universiteit mochten we niet binnen; er is net een examen. In een Instituut voor Sanskrietstudies krijgen we van de plaatselijke filoloog een rondleidinkje: hij toont ons duizenden rollen manuscripten op papyrus en perkament die nog niet vertaald zijn. Geschatte ouderdom 2500 jaar. Misschien zitten er wel stukken bij van onschatbare historische waarde. Er liggen ook palmbladeren opgeslagen, ingekerfd met schrifttekens van een lang verloren taal. In een wel erg armzalige mensa, een gebouw zonder wanden, wordt ons voor een dubbeltje een bord rijst met pepertjes opgediend. Af en toe worden we aangesproken door de studenten of wetenschappelijke assistenten die allen goed Engels spreken.

Levendige  groentemarkt

Als we weer terug zijn in het centrum kopen we bij een moslimwinkel enkele mooie beeldjes van sandelhout. Jos betaalt er met zijn Visa‑kaart. Er heerst een oosterse sfeer en de jonge, gladde verkoper weet hoe hij met westerse klanten moet omspringen. Vlakbij ligt de Devaraja groentemarkt, zeer kleurig en netjes met goedlachse handelaars. We maken er heel wat foto's. Een aantal ervan sturen we later op, we hebben de adressen van de handelaren genoteerd. In de buurt moet ergens een moskee zijn die we willen opzoeken, maar we vinden de ingang niet. We zien wel de minaretten, maar het heiligdom is geheel omsloten door woonhuizen. V66r negen uur gaan we de foto's ophalen. We zijn tevreden over het resultaat. De groep gaat uit eten met 14 personen, zonder ons en nog enkele andere  mavericks en/of zieken. Later blijkt dat zij 2 uur hebben moeten wachten voor het eerste gerecht op tafel verscheen, en dan ook nog eens het verkeerde! Inwendig verkneukelen we ons van gelijkhebberige pret. Soms is enig leedvermaak ons niet vreemd. Keer op keer loopt het mis met die gezamenlijke culinaire etentjes. Wat zijn we blij dat we ons daarvan af hebben gemaakt.

---

MEER INFO KARNATAKA

Een productieve streek
De streek die vroeger Mysore werd genoemd, strekt zich uit
langs de Arabische Zee en wordt in het midden
beheerst door de Westelijke Ghats.

De deelstaat Karnataka, die grofweg samenvalt met het vroegere vorstendom Mysore, ligt in het zuidwesten van India op de westelijke helft van het centrale Deccanplateau en heeft een lange kust aan de Arabische Zee. De deelstaat bestaat uit drie delen. De kust van Malabar is een smalle vruchtbare kuststrook waar veel rijstvelden en kokosplantages zijn te vinden. Landinwaarts gaat deze kuststrook over in een hooglandgebied dat begroeid is met dichte wouden. Deze beslaan 16% van het oppervlak van Karnataka en leveren bamboe, teak-, sandel- en rozenhout. Deze hooglanden worden overheerst door het Westelijke Ghatsgebergte. Het oostelijk deel van Karnataka wordt voor het grootste deel ingenomen door het Plateau van Mysore, dat zich verheft boven een uitgestrekt stelsel van dalen. Dit buitengewoon droge gebied van hoogvlakten heeft een woest en kaal landschap doordat de toppen van de Westelijke Ghats de vanuit het westen waaiende moesson tegenhouden. Een stelsel van irrigatiekanalen dat werkt met ouderwetse (anicut) of moderne dammen leidt het water van de Krishna en de Tungabhadra in het noorden en van de Kauviri in het zuiden naar de droge streken, die zo toch in cultuur gebracht kunnen worden. Mede hierdoor levert de landbouw de helft van de inkomsten van Karnataka.

CIJFERS
Oppervlakte: 191.800 km2
Bevolking: 45 miljoen inwoners  /  Bevolkingsdichtheid: 234 inw./km2
Hoogste punt: 1923 m (Mulainagiri)

BRONNEN VAN INKOMSTEN
Landbouw: rijst, gierst, hevea, citrusvruchten, thee, koffie, specerijen en zijderupsteelt.
Handwerknijverheid, confectie. Mangaan, ijzer, mica, koper, goud, chroom, magnetiet.
Werktuigbouw, textielindustrie, kunststoffen, staal, cement. Computers, klokken, vliegtuigen. Toerisme, bedevaart.

BEZIENSWAARDIGHEDEN
In het noorden: Bijapur, Goa, Ba¬dami, Aihole, Pattadakal, Hampi.
In het zuiden: Sringeri, Halebid, Belur, Sravanabelgola (ten zuidoosten van Hassan), Mysore, Somnathpur

Steeds wisselende vorstenhuizen
Het vroegere Mysore was een sultanaat, maar de loop van zijn geschiedenis
is ook in sterke mate bepaald door de hindoeïstische vorstenhuizen
die over deze streek geregeerd hebben.

WETENSWAARDIGHEDEN
Hoofdstad: Bangalore (2,6 miljoen inwoners)
Andere steden: Belgaum, Bijapur, Gulbarga, Davangere, Bhadravati, Mangalore, Mysore
Talen: Kannada, Urdu, Tamil, Telugu, Konkani, Marathi
Munteenheid: Indiase roepie
Godsdiensten: hindoeïsme (84%), Islam (12%), Christendom (2%), overige (2%)
Gebergte: Westelijke Ghats
Rivieren: Bhima, Krishna, Tungabhadra, Hagari, Kauviri
Belangrijkste meer: Bhadra

In de loop der eeuwen werd het gebied dat nu Karnataka heet geregeerd door een reeks van vorstenhuizen. In de 3e eeuw bestuurde het Maurya - rijk het gebied. Tussen de 6e en 8e eeuw was de Chalukya - dynastie heer en meester over het grondgebied van Karnataka. De Chalukya breidden hun macht uit tot over de zuidelijke Staten waardoor zij tussen de 10e en de 12e eeuw een machtig koninkrijk konden vormen en in staat waren te wedijveren met het Chola - koninkrijk, dat het centrale deel van het Deccan - plateau in handen had. Verder naar het zuiden regeerde de Hoysala-dynastie, maar na de mosliminvasies van 1311 en 1327 kwamen deze gebieden in handen van het hindoekoninkrijk Vijayanagar. Toen de Mogol - dreiging groter werd, viel het gebied uiteen in een veelheid van kleine vorstendommen. Het hindoekoninkrijk Wodeyar verwierf in het zuiden van India de meeste macht en viel in handen van Haidar Ali, die werd opgevolgd door zijn zoon Tippu Sultan. Net als zijn vader verzette deze zich met steun van de Fransen tegen de indringende Engelsen en Marathen in het zuidelijk deel van het Deccan - plateau. Dit leidde tot het uitbreken van de oorlogen van Mysore, waarvan de vierde in 1799 eindigde met de nederlaag van Tippu Sultan. De Britten lieten vervolgens de troon over aan de Wodeyar-dynastie, die over Mysore regeerde tot de herindeling van de Deccanstaten in 1956. In 1973 werd de naam van het gebied veranderd van Mysore in Karnataka, een Indiase deelstaat die samenviel met het taalgebied van het Kannada. Er bestaan echter omvangrijke minderheden die andere talen spreken, waaronder het Tamil, het Telugu en het Konkani.

KLIMAAT
Tropisch. Moesson van juni tot September. Gemiddelde temperaturen: 20° C in januari, 23 ° C in juli.